پتروشیمی نمین و معمای توسعه


ج️شیی

مصطفی جمشیدی: پتروشیمی نمین و معمای توسعه

پول بهتر است یا ثروت؟

ساخت «پتروشیمی نمین» سؤالات زیادی را در افکار عمومی ایجاد کرده و ما را به سوی دیگری از «معمای توسعه» مواجه کرده است. ترس و امیدی که با آن بیگانه نیستیم.

ادبیات توسعه در جامعه ما به بیش از یک قرن پیش برمی گردد. انقلاب مشروطه اولین ورود جدی ما به مقوله توسعه بود که منجر به ترسیم افقی امیدوارکننده و آغاز تلاشی گسترده برای رسیدن به آن شد. اما واقعیت ها انتظارات را برآورده نکرد. طرح های توسعه در ضلع اول و دوم هرگز پشتوانه مردمی پیدا نکرد و به هزار و یک دلیل پنهان شکست خورد و انقلاب نقطه پایانی ۵۷ بود.

بعد از انقلاب برنامه های توسعه به شکل دیگری با دستور کار برخورد کرد. نقشه مسیر هم اکنون در ایستگاه هفتم است. صرف نظر از نقاط قوت و ضعف برنامه های توسعه، درک ما از توسعه همیشه محل بحث است و در درک آن شکاف می بینیم. اساس توسعه در این جغرافیا نهفته است و پیشینه های تاریخی، سنتی و فرهنگی قابل شناسایی است. چالش های جهانی مانند مشکلات زیست محیطی و کمبود آب پیچیدگی را افزایش داده است.

پتروشیمی نمین در این فضا با گرد هم آوردن حامیان و حامیان، سرمایه گذاری چند میلیارد دلاری، صدها اشتغال زایی و توسعه اقتصادی شکل گرفت. اما آیا در همین جا متوقف می شود؟

اگر برای توسعه فقط یک هدف داشته باشیم، ایجاد امکانات و شرایط بهتر برای زندگی انسان است. انسان معاصر برای دهه‌ها «درک پوزیتیویستی» از فرآیند توسعه را در تاریخ مدفون کرده و گزاره سرمایه‌داری «پول همه چیز است» را زیر سؤال برده است. زیرا بار سنگینی بر دوش انسان نهاد و خواب حاکمان چهارگوشه جهان را بر هم زد.

در این مختصات از دست اندرکاران و مسئولان در ساخت پتروشیمی نمین دعوت به تأخیر، تأمل، آینده نگری، توجه به مشکلات آب و زیست محیطی شهروندان و مسئولیت پذیری می کنیم. به قول پدرانمان «الچوب بغل بیر بیچاک» تا فردا انگشت پشیمانی را گاز نمی گیریم.